GENÇLERDE KANSER ALARMI: 50 YAŞ ALTINDA VAKALAR HIZLA ARTIYOR

İngiltere, ABD ve Hollanda'daki verilerin incelendiği uluslararası araştırma, özellikle bağırsak, böbrek, rahim, pankreas ve prostat kanserlerinde genç yaş gruplarındaki artışın dikkat çekici boyutlara ulaştığını ortaya koydu.

Uzmanlar, kanserin yalnızca ileri yaşlarda görülen bir hastalık olmadığına dikkat çekerken, obezite, sağlıksız beslenme, yetersiz fiziksel aktivite, alkol ve sigara kullanımı gibi yaşam tarzı faktörlerinin yanı sıra çevresel etkenlerin de bu değişimde rol oynayabileceğini belirtiyor.

İNGİLTERE'DE BAZI KANSERLERDE ARTIŞ DİKKAT ÇEKTİ

Dünya Kanser Araştırma Fonu tarafından gerçekleştirilen çalışmada, üç ülkenin uzun yıllara yayılan kanser verileri karşılaştırıldı.

İngiltere'de 50 yaş altındaki kişilerde prostat kanseri görülme sıklığının 2001-2023 yılları arasında yaklaşık dört kat arttığı belirlendi.

Aynı dönemde genç yaş grubunda bağırsak, böbrek ve rahim kanserlerinde görülen vaka oranlarının da iki katın üzerinde yükseldiği tespit edildi.

Araştırmacılar açısından özellikle bağırsak kanserindeki artış dikkat çekiyor. Son yıllarda genç yetişkinlerde bağırsak kanserinin daha sık gündeme gelmesi, hastalığın erken yaşlarda ortaya çıkmasına ilişkin araştırmaların da önem kazanmasına neden oluyor.

ABD'DE BÖBREK KANSERİ VAKALARI İKİ KATIN ÜZERİNE ÇIKTI

Araştırmada ABD verileri de benzer bir tablo ortaya koydu.

50 yaş altındaki kişilerde böbrek kanseri vakalarının iki katından fazla arttığı belirlendi. Bunun yanında bağırsak, rahim ve pankreas kanserlerinde de yüzde 50'nin üzerinde artış kaydedildi.

Bilim insanları, ülkeler arasındaki sağlık sistemi, yaşam biçimi ve nüfus özelliklerinin farklı olmasına rağmen benzer eğilimlerin ortaya çıkmasının önemli olduğunu değerlendiriyor.

Bu durum, genç yaşlarda görülen kanserlerin nedenlerinin yalnızca tek bir faktörle açıklanamayacağını ve birden fazla risk unsurunun birlikte değerlendirilmesi gerektiğini gösteriyor.

HOLLANDA'DA DA GENÇLERDE ARTIŞ GÖRÜLDÜ

Hollanda'dan elde edilen veriler de araştırmanın dikkat çeken sonuçları arasında yer aldı.

Ülkede genç yaş grubunda bağırsak, böbrek, karaciğer ve rahim ağzı kanseri vakalarında belirgin artış tespit edildi.

Üç farklı ülkeden gelen verilerin aynı yönde bazı değişimlere işaret etmesi, araştırmacıların gençlerde kanser görülme sıklığındaki artışın nedenlerine daha ayrıntılı şekilde odaklanmasına yol açıyor.

Ancak uzmanlar, mevcut verilerin söz konusu kanserlerin neden arttığını tek başına kanıtlamadığının altını çiziyor.

OBEZİTE VE SAĞLIKSIZ BESLENME ÖNE ÇIKIYOR

Uzmanların üzerinde durduğu başlıca konulardan biri yaşam tarzındaki değişiklikler.

Günümüzde çocukluk ve genç yetişkinlik dönemlerinden itibaren fazla kilo ve obezitenin daha yaygın hale gelmesi, kanser riskleri açısından da yakından takip ediliyor.

Bunun yanı sıra yüksek kalorili ve besin değeri düşük beslenme düzenleri, yetersiz sebze ve meyve tüketimi, aşırı işlenmiş gıdaların tüketimi ve fiziksel aktivitenin azalması da araştırmacıların üzerinde durduğu faktörler arasında bulunuyor.

Uzmanlara göre bu unsurların bazı kanser türleriyle bağlantısının daha iyi anlaşılması, genç yaşlarda kanser riskinin azaltılmasına yönelik koruyucu sağlık politikalarının geliştirilmesine katkı sağlayabilir.

ALKOL, SİGARA VE ÇEVRESEL FAKTÖRLER DE İNCELENİYOR

Araştırmada dikkat çekilen bir diğer grup ise alkol ve sigara kullanımı.

Uzmanlar, özellikle uzun süreli ve yoğun alkol tüketiminin bazı kanser türleriyle ilişkili olduğunu belirtirken, sigaranın da çok sayıda kanser türü için önemli bir risk faktörü olduğunu vurguluyor.

Bunun yanında hava kirliliği, çevresel maruziyetler ve diğer yaşam ortamı faktörlerinin de gençlerde görülen kanser artışındaki olası etkileri araştırılıyor.

Ancak bilim insanları, elde edilen veriler üzerinden tek bir faktörü doğrudan neden olarak göstermenin şu aşamada doğru olmayacağını ifade ediyor.

HER ARTIŞIN NEDENİ SADECE KANSER RİSKİNDEKİ DEĞİŞİM DEĞİL

Araştırmacılar, gençlerde kanser vakalarının artmasında erken teşhis ve farkındalık düzeyindeki yükselişin de payı olabileceğini belirtiyor.

Sağlık hizmetlerine erişimin artması, insanların belirtiler konusunda daha bilinçli hale gelmesi ve tanı yöntemlerindeki gelişmeler, bazı kanserlerin geçmişe göre daha erken tespit edilmesini sağlayabiliyor.

Bu nedenle kayıtlardaki vaka artışının tamamının hastalığın gerçekten daha fazla ortaya çıkmasından kaynaklandığını söylemek mümkün değil.

Ancak uzmanlar, erken teşhis ve farkındalığın artışın tamamını açıklamadığını ve özellikle bazı kanser türlerinde gerçek bir yükseliş ihtimalinin ciddi şekilde araştırılması gerektiğini vurguluyor.

AKCİĞER KANSERİNDE TERSİNE BİR TABLO VAR

Araştırmanın dikkat çekici sonuçlarından biri ise akciğer kanseriyle ilgili.

50 yaş altındaki kişilerde akciğer kanseri vakalarının İngiltere, ABD ve Hollanda'da azalması, diğer kanser türlerindeki artıştan farklı bir tablo ortaya koyuyor.

Uzmanlar bu düşüşü büyük ölçüde sigara kullanımındaki gerilemeyle ilişkilendiriyor.

Bu sonuç, kanser risklerinin azaltılmasında önleyici sağlık politikalarının ve yaşam tarzındaki değişikliklerin etkili olabileceğine ilişkin önemli bir örnek olarak değerlendiriliyor.

UZMANLAR DAHA FAZLA ARAŞTIRMA İSTİYOR

Bilim insanları, gençlerde bazı kanser türlerinin neden daha sık görülmeye başladığının henüz kesin olarak açıklanamadığını belirtiyor.

Özellikle genetik özellikler, yaşam tarzı, beslenme, obezite, fiziksel aktivite, alkol ve tütün kullanımı ile çevresel faktörlerin birlikte değerlendirilmesi gerekiyor.

Araştırmacılara göre gelecek dönemde farklı ülkelerden daha fazla verinin karşılaştırılması, kanserin genç yaşlarda ortaya çıkmasındaki değişimin gerçek nedenlerini anlamak açısından büyük önem taşıyor.

Ortaya çıkan tablo ise kanserle mücadelede erken teşhis kadar korunmanın ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarının da önemini bir kez daha gündeme getiriyor.

Uzmanlar, genç yaşlarda görülen kanser artışının nedenlerinin daha net ortaya konulabilmesi için kapsamlı araştırmaların sürdürülmesi gerektiğini vurguluyor.